Nhiều người đến với ong dú không phải để lấy mật mà vì thích nhìn: một chiếc thùng gỗ xinh đặt cạnh hòn non bộ, sáng sáng thấy lũ ong nhỏ ra vào cái ống keo trước cửa. Thú chơi này dễ, vì ong dú không có ngòi đốt, trẻ con đứng gần cũng không sao. Nhưng khi tổ được mua từ tỉnh khác chở về, người mới hay lúng túng vài chuyện rất giống nhau.
Dưới đây gom lại những câu hỏi người chơi cảnh hay hỏi nhất, trả lời theo thứ tự từ lúc nhận tổ đến lúc tổ thành một góc sống động của khu vườn.
Phần lớn là được nếu nơi mình ở và nơi tổ được nuôi có khí hậu na ná nhau. Ong dú là loài xứ nóng. Vùng có mùa đông rét đậm kéo dài thì đàn sẽ yếu dần qua mùa lạnh, thùng đẹp đến mấy cũng không đổi được. Trước khi mua, chỉ cần hỏi người bán tổ đang nuôi ở đâu và so với chỗ mình: có lạnh hơn nhiều không, có ẩm nồm hơn nhiều không.
Người chơi cảnh hay muốn đặt thùng chỗ ai cũng thấy, như giữa sân hay sát lối đi. Ong thì cần chỗ yên. Cách dung hoà là đặt ở rìa khu vườn nhưng trong tầm nhìn từ hiên nhà.
| Góc đặt | Hợp ong không | Ghi chú |
|---|---|---|
| Dưới tán cây ăn trái, có nắng sáng | Rất hợp | Vừa mát vừa gần hoa, nhìn tự nhiên |
| Cạnh hòn non bộ, hồ cá | Hợp nếu không bị nước bắn | Ong có chỗ uống nước, cảnh đẹp |
| Tường hướng tây trơ nắng chiều | Không hợp | Thùng nóng hầm, sáp tổ dễ chảy |
| Sát cửa ra vào, lối xe | Không hợp | Rung động và người qua lại làm đàn bất an |
| Dưới máng xối, chỗ đọng nước | Không hợp | Ẩm, mốc, kiến dễ lên |
Kê thùng lên chân đế cao ngang hông, chân có chén nước hoặc bôi dầu chống kiến. Vừa dễ ngắm, vừa tránh được kẻ phá tổ hàng đầu. Gợi ý chân đế và kiểu thùng có ở chuyên mục Dụng cụ & thùng nuôi.
Đây là cám dỗ lớn nhất của người chơi cảnh. Trong tháng đầu thì không nên. Mỗi lần mở là luồng khí, ánh sáng và mùi lạ làm đàn mất bình tĩnh, có khi làm vỡ bầu mật, kéo ruồi kiến tới. Nếu muốn ngắm bên trong, loại thùng có ô kính nhỏ đậy nắp gỗ là lựa chọn hợp hơn: chỉ hé nắp gỗ vài giây rồi đóng lại.
Tổ mới mua thường ở trong thùng mộc đơn giản. Muốn thay thùng gỗ chạm, thùng hình ngôi nhà, hãy đợi đàn qua ít nhất một mùa ở chỗ mới, cửa tổ ra vào đông, có mật dự trữ. Chuyển tổ là việc làm ong mất nhiều sức. Cách nhẹ nhàng hơn là đặt thùng đẹp nối thông với thùng cũ cho đàn tự lan sang, hoặc để lần tách đàn sau đưa đàn con vào thùng mới. Câu chuyện của những người đã chơi lâu có ở chuyên mục Thú chơi ong dú.
Với người chơi cảnh, quan trọng nhất là đàn khoẻ và người bán chịu hướng dẫn sau khi giao. Trại Ong Quý ở Trảng Bàng, Tây Ninh có tổ ong dú giống nuôi sẵn, ngoài ra còn mật ong dú, son dưỡng môi từ sáp ong dú và hộp quà mật, hợp làm quà cho người cùng thú chơi. Thông tin xem ở ongquy.com. Muốn tận mắt xem thùng đặt trong vườn ra sao trước khi mua về, có thể ghé tour tham quan trại.
Ong dú không có ngòi đốt nên không chích. Khi bị phá tổ chúng có thể bay quanh, chui vào tóc, cắn nhẹ, nhưng không gây sưng như ong mật. Vẫn nên dặn trẻ không chọc vào cửa tổ.
Nếu sơn thì chỉ sơn mặt ngoài, dùng loại sơn gốc nước và để khô hết mùi trước khi cho ong vào. Mặt trong để gỗ mộc.
Vườn nhỏ thường chỉ nên một hai thùng để đàn có đủ hoa. Đặt nhiều thùng sát nhau làm ong tranh nhau nguồn ăn.
Không sao, ong dú tự lo được. Chỉ cần trước khi đi kiểm chân đế chống kiến còn nước hay còn dầu.
Được, nhưng nên để đàn mạnh hẳn rồi mới lấy và chỉ lấy phần dư. Mật ong dú chua thanh, nhiều nước, lấy xong cất ngăn mát tủ lạnh.
Nhóm nuôi ong và biên tập của Trại Ong Dú OngDu.com — trại nuôi ong dú thật cách trung tâm TP.HCM khoảng 40km, mở tour cho khách tự tay mở thùng và thu mật. Bài viết dựa trên việc làm hằng ngày ở trại và những lỗi người mới hay g…
Xem trang tác giả →
Khi nuôi ong dú trong sân vườn, bạn sẽ gặp những con ong nằm trên đất. Đó có phải lúc cần can thiệp hay nên để yên? Bài này chia sẻ cách phân biệt ong
Buổi sáng sớm khi ong dú bắt đầu bay lượn là lúc khu vườn trở nên sống động. Mình sẽ hướng dẫn bạn cách quan sát an toàn và hiểu ý nghĩa của từng hành
Lần đầu thấy ong dú bay lên từ tổ là khoảnh khắc hồi hộp của mỗi người chơi. Mình chia sẻ cách quan sát và những dấu hiệu cho biết đàn ong có chúa hay
Mưa kéo dài hay thay đổi thời tiết đột ngột khiến đàn ong dú suy yếu rõ rệt. Người nuôi vì thích ngắm có thể phát hiện sớm qua những dấu hiệu nhỏ nếu
Mình nuôi ong dú được vài năm, nhớ rõ những sai lầm lúc mới bắt đầu khiến đàn gặp khó khăn. Bài viết chia sẻ những lỗi phổ biến nhất ở tháng đầu tiên
Khi ngồi quan sát tổ ong dú hàng ngày, bạn sẽ bắt gặp cảnh tượng ong non bay lần đầu tiên. Đây là dấu hiệu tuyệt vời cho thấy tổ có chúa mới và đàn ph
Nuôi ong dú như thú chơi trong sân vườn, tiểu cảnh, hòn non bộ. Người đọc là dân chơi cây cảnh, sân vườn, muốn có tổ ong dú đẹp mắt và sống động chứ không đặt nặng sản lượng mật. Chú trọng kiểu dáng thùng, vị trí đặt hợp phong thuỷ và mỹ quan, cách sống chung với ong trong không gian sinh hoạt.