Nuôi ong dú để ngắm khác hẳn nuôi lấy mật. Người chơi muốn thấy đàn ong bay ra vào cửa thùng mỗi sáng, muốn chiếc thùng hợp với góc sân, có khi muốn mở ra cho khách xem bầu mật vàng óng. Chính vì thích nên tiền đi rất nhanh, và có những món mua về mới thấy ong không hợp, hoặc dùng được vài tuần rồi cất.
Dưới đây là năm cám dỗ mà người chơi ong cảnh hay gặp, mỗi cái kèm lý do nó hấp dẫn, chuyện thực tế xảy ra và cách làm gọn hơn.
Vì sao mê: nhìn được bánh tổ xoắn, bầu mật, ong chúa mà không phải mở nắp.
Thực tế: trong tự nhiên ong dú sống trong hốc tối. Mặt kính lớn để sáng thường xuyên, đàn sẽ trét keo che bớt mặt kính, và kính truyền nóng lạnh nhanh hơn gỗ. Thùng kính đặt nơi có nắng còn dễ hầm nóng.
Làm gọn: thùng gỗ có một ô kính nhỏ ở nắp hoặc một bên, phía ngoài có tấm gỗ che. Chỉ mở tấm che khi muốn xem, xem xong đậy lại.
Vì sao mê: hợp với sân vườn, nhà gỗ, quán cà phê.
Thực tế: sơn, vec-ni, keo dán công nghiệp và mùi tinh dầu của một số loại gỗ làm đàn mới chuyển vào dễ bỏ đi. Hoa văn chạm sâu lại thành khe cho kiến, gián trú.
Làm gọn: lõi thùng để gỗ mộc khô, không mùi. Muốn đẹp thì làm vỏ ngoài hoặc mái che có kiểu dáng, cách thùng một khoảng, sơn phía ngoài vỏ thôi. Ý tưởng về thùng và chỗ đặt có thêm ở mục Dụng cụ & thùng nuôi.
Vì sao mê: muốn soi tổ ban đêm, đo nhiệt độ, quay lại cảnh ong bay.
Thực tế: đèn chiếu vào cửa thùng ban đêm kéo côn trùng tới, kéo theo thạch sùng và cóc. Khoan lỗ đi dây vào thùng tạo khe hở. Phần lớn người chơi xem dữ liệu vài tuần rồi thôi.
Làm gọn: nếu muốn quay thì đặt điện thoại trên chân máy ngoài cửa thùng ban ngày, không cần khoan gì.
Vì sao mê: thấy ong có nhiều loài, màu và cửa tổ khác nhau, muốn sưu tầm.
Thực tế: mỗi loài có kích cỡ, cách xây cửa và tập tính riêng. Người mới chưa quen nhịp một đàn đã phải lo cùng lúc năm sáu đàn, kiến tấn công một thùng chưa kịp xử lý thì lan sang thùng bên cạnh. Ngoài ra, những tổ rẻ bất thường thường là tổ bắt từ rừng, đàn yếu và gây hại đàn tự nhiên.
Làm gọn: bắt đầu một hai tổ giống đã ổn định, quen tay qua một mùa, rồi thêm dần, hoặc tự tách từ đàn đang có.
Mũ lưới, bình khói, khung cầu đều không dùng cho ong dú vì ong dú không có ngòi đốt và không xây bánh tổ dạng tấm. Người chơi cảnh tay trần chăm thùng còn nhẹ nhàng hơn.
| Kiểu thùng | Ngắm | Hợp với ong | Gợi ý |
|---|---|---|---|
| Thùng kính toàn phần | Rất đẹp lúc đầu | Kém | Không nên |
| Gỗ mộc có ô kính nhỏ, nắp che | Đẹp | Tốt | Nên chọn |
| Gỗ sơn bóng chạm trổ | Đẹp | Kém | Chỉ dùng làm vỏ ngoài |
| Khúc gỗ rỗng tự nhiên | Mộc mạc | Tốt nếu khô, không mọt | Khó mở xem, hợp người chỉ thích ngắm cửa tổ |
Thùng có đẹp đến mấy cũng chỉ đáng ngắm khi đàn bên trong khoẻ. Trại ong dú Ong Quý ở Trảng Bàng, Tây Ninh có tổ ong dú giống đã ổn định cho người mới, cùng mật ong dú và các món từ sáp ong dú như son dưỡng môi, hộp quà mật hợp làm quà cho bạn chơi ong, tham khảo tại ongquy.com. Muốn xem tận mắt nhiều kiểu thùng và cách đặt trước khi chọn, có thể ghé tour tham quan trại. Chuyện của những người chơi khác có ở mục Thú chơi ong dú.
Ong dú không có ngòi đốt nên không đốt người. Chỉ nên dặn trẻ không gõ, lắc thùng hay chọc vào cửa tổ.
Không nên. Ong cần bay ra ngoài kiếm hoa, cửa thùng phải thông ra trời. Đặt ở hiên, sân, ban công có hoa xung quanh là hợp.
Nên để thùng ngoài trời thật lâu cho bay mùi, hoặc lót lõi gỗ mộc bên trong. Đàn có thể bỏ tổ nếu mùi còn nặng.
Chỉ nên khi đã nuôi quen một loài. Người mới nuôi nhiều loài một lúc dễ không theo kịp.
Có, khi đàn đã mạnh và có bầu mật dư. Mật ong dú chua thanh, nhiều nước, lấy xong nên giữ ngăn mát.
Nhóm nuôi ong và biên tập của Trại Ong Dú OngDu.com — trại nuôi ong dú thật cách trung tâm TP.HCM khoảng 40km, mở tour cho khách tự tay mở thùng và thu mật. Bài viết dựa trên việc làm hằng ngày ở trại và những lỗi người mới hay g…
Xem trang tác giả →
Ong dú có xu hướng bay theo ánh sáng đêm, điều này có thể làm đàn mệt mỏi và gây mất phương hướng về tổ. Người nuôi cần hiểu rõ hành vi này để sắp xếp
Ong dú bay về tổ muộn không phải chuyện bình thường. Mình sẽ chia sẻ những dấu hiệu cần chú ý và cách hỗ trợ đàn để về nhà an toàn, khỏe mạnh mỗi ngày
Khi thấy ong dú bay quanh quanh tổ mà không vào, nhiều người nuôi lo lắng. Thực ra đây là tín hiệu đàn đang căng thẳng hoặc chưa quen với vị trí mới.
Khi nhìn thấy ong dú bay lộn xộn, không theo hướng thường lệ, đó là lúc đàn đang gặp áp lực. Mình chia sẻ những dấu hiệu để phân biệt hành vi bình thư
Khi nuôi ong dú trong sân vườn, việc đàn ong không ăn được là tình huống đáng lo ngại mà người nuôi cần nhận biết sớm. Mình sẽ chia sẻ các dấu hiệu cả
Mật ong dú mỏng, loãng hơn mong đợi là dấu hiệu tổ đang gặp khó khăn. Bài này chia sẻ cách nhận biết, tìm nguyên nhân thực sự và hỗ trợ đàn ong sao ch
Nuôi ong dú như thú chơi trong sân vườn, tiểu cảnh, hòn non bộ. Người đọc là dân chơi cây cảnh, sân vườn, muốn có tổ ong dú đẹp mắt và sống động chứ không đặt nặng sản lượng mật. Chú trọng kiểu dáng thùng, vị trí đặt hợp phong thuỷ và mỹ quan, cách sống chung với ong trong không gian sinh hoạt.